عادات غذایی آسیب زننده به کلیه و راهکارهای تغذیه‌ای پیشگیری از آن

به گزارش خبرگزاری راه مردم به نقل از پایگاه خبری «راه مردم آنلاین»، کلیه‌ها روزانه مواد زائد و آب اضافی را از خون تصفیه و همچنین به کنترل فشار خون کمک می‌کنند و سطح مواد معدنی مانند سدیم و پتاسیم را در محدوده سالم نگه می‌دارند. از آنجا که آسیب کلیوی ممکن است سال‌ها بدون علامت ایجاد شود، عادات غذایی روزمره می‌توانند اهمیت زیادی در سلامت کلیه‌ها داشته باشند.

خطرات مصرف بالای سدیم و گوشت‌های فرآوری‌شده

یکی از مهم‌ترین نگرانی‌های غذایی، مصرف بیش از حد سدیم است که در نمک و بسیاری از غذاهای بسته‌بندی‌شده وجود دارد. رژیم غذایی سرشار از سدیم می‌تواند فشار خون را افزایش دهد و باعث احتباس مایعات اضافی در بدن شود. فشار خون بالا، یکی از عوامل اصلی بیماری مزمن کلیه است زیرا می‌تواند به‌تدریج به رگ‌های خونی کوچکی آسیب برساند که خون را تصفیه می‌کنند.

گوشت‌های فرآوری‌شده مانند بیکن، سوسیس و گوشت‌های آماده مصرف می‌توانند به‌ویژه سرشار از سدیم باشند. بسیاری از غذاهای فرآوری‌شده همچنین حاوی فسفر افزوده هستند که برای بهبود طعم، بافت یا افزایش ماندگاری استفاده می‌شود. افرادی که کلیه‌هایشان از قبل آسیب دیده، ممکن است در دفع فسفر اضافی از خون مشکل داشته باشند.

نوشیدنی‌های شیرین و ابهام درباره شیرین‌کننده‌های مصنوعی

نوشیدنی‌های شیرین می‌توانند به‌طور غیرمستقیم سلامت کلیه‌ها را تهدید کنند زیرا به افزایش وزن و ابتلا به دیابت نوع ۲ کمک می‌کنند. دیابت، یکی از عوامل اصلی بیماری مزمن کلیه است. برخی نوشابه‌های تیره‌رنگ نیز حاوی افزودنی‌های فسفری هستند، اگرچه میزان آن در محصولات مختلف متفاوت است.

پژوهشگران همچنین بررسی کردند که مصرف مکرر نوشیدنی‌های حاوی شیرین‌کننده‌های مصنوعی با کاهش سلامت کلیه ارتباط دارد یا خیر. نتایج برخی پژوهش‌های مشاهده‌ای چنین ارتباطی را گزارش کرده‌اند اما این پژوهش‌ها نمی‌توانند ثابت کنند که شیرین‌کننده‌های مصنوعی به‌طور مستقیم به کلیه‌ها آسیب می‌زنند و پیش از رسیدن به نتایج قطعی، به پژوهش‌های بیشتری نیاز است.

تعادل پتاسیم و مصرف محصولات لبنی در بیماران کلیوی

افراد مبتلا به بیماری کلیوی ممکن است لازم باشد به میزان پتاسیم مصرفی نیز توجه کنند. کلیه‌های سالم معمولا پتاسیم اضافی را دفع می‌کنند اما کلیه‌های آسیب‌دیده ممکن است باعث تجمع پتاسیم در خون شوند. میزان بسیار بالای پتاسیم می‌تواند در ریتم طبیعی قلب اختلال ایجاد کند و در موارد شدید خطرناک باشد.

مواد غذایی مانند موز، پرتقال، سیب‌زمینی و گوجه‌فرنگی سرشار از پتاسیم هستند اما این موارد به معنای ناسالم بودن آنها برای همه نیست. افرادی که عملکرد طبیعی کلیه دارند معمولا نیازی به پرهیز از این مواد غذایی مغذی ندارند. محدود کردن پتاسیم معمولا باید بر اساس عملکرد کلیه، نتایج آزمایش خون و توصیه متخصص مراقبت‌های بهداشتی انجام شود.

همین احتیاط درباره محصولات لبنی نیز صدق می‌کند. شیر، ماست و پنیر مواد غذایی مفیدی ازجمله پروتئین و کلسیم دارند اما حاوی فسفر و پتاسیم نیز هستند. برخی افراد مبتلا به بیماری پیشرفته کلیه ممکن است نیاز داشته باشند میزان مصرف این مواد غذایی را تنظیم کنند، در حالی که برخی دیگر ممکن است به همان محدودیت‌ها نیاز نداشته باشند.

ضرورت رژیم‌های غذایی شخصی‌سازی‌شده و مستندات علمی

در مجموع، الگوهای غذایی ممکن است اهمیت بیشتری از پرهیز از یک ماده غذایی خاص داشته باشند. مصرف بیشتر مواد غذایی کمتر فرآوری‌شده و کاهش مصرف سدیم می‌تواند به حفظ فشار خون سالم و ممکن است به محافظت از عملکرد کلیه‌ها کمک کند. افراد مبتلا به دیابت نیز می‌توانند با کنترل قند خون و پیروی از برنامه درمانی خود، خطر مشکلات کلیوی را کاهش دهند.

تغذیه مناسب برای سلامت کلیه برای همه به‌ویژه پس از ابتلا به بیماری کلیوی یکسان نیست. توصیه‌هایی مانند نوشیدن آب بیشتر یا محدود کردن پتاسیم، فسفر یا پروتئین ممکن است برای برخی افراد مناسب باشد اما برای برخی دیگر مناسب نباشد. هر فرد مبتلا به بیماری مزمن کلیه باید درباره تغییرات عمده در رژیم غذایی خود با پزشک یا متخصص تغذیه کلیوی مشورت کند.

سایت نوریج گزارش کرد، نتایج این پژوهش‌های مربوط به رژیم غذایی و سلامت کلیه در مجلات پزشکی از جمله JAMA Network Open و Environmental Health منتشر شده‌اند. در مجموع، شواهد موجود از تغذیه سالم و کنترل مناسب فشار خون و دیابت حمایت می‌کنند و نشان می‌دهند افراد مبتلا به بیماری کلیوی اغلب به توصیه‌های تغذیه‌ای متناسب با شرایط خود نیاز دارند.

پایان پیام/