ترامپ ممکن است گزینه دیگری نداشته باشد: تعامل با حوثیها بسیار دشوار است.
به گزارش خبرگزاری راه مردم به نقل از جماران، همانطور که نهال طوسی در پولیتیکو استدلال میکند، این نبرد با هر کار دیگری که او امسال انجام داده متفاوت است. رئیسجمهور ترامپ تمام تلاش خود را کرده است تا انتقادات مبنی بر بیملاحظگی خود را تقویت کند، اما وقتی با یک نظام بهشدت مسلح و مذهبی که یک آبراه حیاتی را تهدید میکند روبهرو میشود، خویشتنداری قابلتوجهی را حفظ کرده است.
رویکرد محتاطانه ترامپ در قبال تحولات یمن و عربستان
این مجله گزارش میدهد که در حالی که حوثیها در حال آغاز حمله جدیدی علیه عربستان سعودی، متحد آمریکا، هستند، ترامپ تاکنون از مداخله در این درگیری با حملات هوایی آمریکا خودداری کرده است. او به روشنی اعلام کرده است که علیرغم درخواستهای عربستان سعودی برای کمک بیشتر با توجه به تهدید حوثیها برای نفت و سایر تجارتها در دریای سرخ، تمایلی به ترک آتشبس ایجاد شده توسط ایالات متحده با حوثیها پس از هفتهها درگیری در سال گذشته ندارد.
ترامپ ماه گذشته با بیان اینکه حوثیها متعهد شدهاند که به کشتیهای آمریکایی شلیک نکنند، تأکید کرد: «حوثیها با ما تماس گرفتند و نمیخواهند با ما بجنگند.»
این مجله موضع او را بسیار محتاطانه توصیف کرد، بهخصوص از سوی مردی که امسال تمایل زیادی به ریسکپذیری سیاسی نشان داده است، چه با جنگ علیه ایران، چه با ربودن رئیسجمهور ونزوئلا، یا اعمال تحریم انرژی در تلاش برای سرنگونی حکومت کوبا.
این مجله خاطرنشان میکند که موضع رئیسجمهور آمریکا ثابت نیست؛ او دائماً به دلایل شگفتانگیز نظر خود را تغییر میدهد و ممکن است هر زمان تصمیم به حمله به حوثیها بگیرد.
با این حال، اکراه ترامپ برای شکستن آتشبس با حوثیها احتمالاً نشانهای از این است که او درسهای سختی را در مورد جبهه نبرد آموخته است، از جمله اینکه چه زمانی باید از آن اجتناب کرد.
چالشهای دیپلماتیک و مواضع انصارالله
حوثیها به این موضوع اعتراضی ندارند. یکی از مقامات حوثی در پیامهای متنی به این روزنامهنگار، از پاسخ به سوالاتی در مورد موضع این گروه در قبال ترامپ طفره رفت، اما ادامه آتشبس با ایالات متحده را تأیید کرد. این مقام نوشت: «ما معتقد نیستیم که هیچ دلیلی برای مداخله مجدد ایالات متحده در یمن وجود داشته باشد.»
این مجله میافزاید که یکی از دلایل عدم تمایل ترامپ برای بازگشت به عرصه یمن از این واقعیت ناشی میشود که او با وجود اینکه میخواهد بمباران ایران را از سر بگیرد، با مشکلات دیگری از جمله جنگ با ایران روبهروست.
طوسی به نقل از تیم لندرکینگ، فرستاده ویژه سابق آمریکا در یمن که با حوثیها مذاکره میکرد، گفت: «جنگ با ایران هنوز تمام نشده است، بنابراین من درک میکنم که چرا او نمیخواهد جبهه دیگری باز کند.»
نویسنده وجود ارتباط بین جنگ با ایران و درگیری عربستان و حوثیها را انکار نمیکند، زیرا ایران از حوثیها که کنترل بیشتر یمن را در دست دارند، حمایت و آنها را مسلح میکند.
ایران و حوثیها، چه در روشها، چه در دکترین و چه در موضعگیری نسبت به آمریکا و اسرائیل، ویژگیهای مشترکی دارند، اما هر دو تحت فشارهای خارجی، خواهان کنترل گذرگاههای دریایی حیاتی هستند: در مورد ایران، تنگه هرمز و در مورد حوثیها، تنگه بابالمندب.
اگرچه شباهتها و وجوه تشابهی بین ایران و یمن وجود دارد، اما این دو جنگ متفاوت هستند. نویسنده به نقل از مقامات فعلی و سابق آمریکایی و خارجی میگوید که حوثیها بیشتر شرکای ایران هستند تا نیروهای نیابتی این کشور در منطقه.
حوثیها شکایات، تاریخ و اهداف خود را دارند که شامل پایان دادن به آنچه آنها محاصره یمن به رهبری عربستان سعودی توصیف میکنند، کشوری که از دولت رسمی، هرچند ضعیف، یمن حمایت میکند، میشود. طوسی به نقل از یک مقام حوثی گفت: «ما صرفاً از خود و کشورمان دفاع میکنیم.»
حمایت واشنگتن از ریاض و ارزیابی توانمندی نظامی حوثیها
ایالات متحده همچنان از طریق تلاشهایی مانند اشتراکگذاری اطلاعات و فروش اسلحه از عربستان سعودی حمایت میکند.
از سوی دیگر، واشنگتن و ریاض یک توافق دفاعی دارند. کاخ سفید در بیانیهای رسمی تأیید کرد که «اگر کار به آنجا بکشد، ایالات متحده همیشه در کنار عربستان سعودی خواهد ایستاد و از آن حمایت خواهد کرد.»
تاکنون هیچ نشانهای مبنی بر اینکه دستیاران ارشد ترامپ خواستار دخلت دوباره نیروهای آمریکایی در جنگ یمن شده باشند، وجود ندارد.
کارزار هوایی ایالات متحده علیه حوثیها در سال گذشته، که با نام عملیات شوالیه خشن شناخته میشود، علیرغم ادعای ترامپ مبنی بر اینکه حوثیها «تسلیم» شدهاند، تأثیر محدودی داشت.
یکی دیگر از عوامل تردید آمریکا مربوط به کمبود مهمات آمریکایی است که تا حدودی ناشی از جنگ با ایران است.
برخی منابع به طوسی گفتند که مارکو روبیو، وزیر خارجه، هشدارهای تحلیلگران در مورد خطرات بازگشت به جنگ علیه حوثیها را جدی میگیرد.
نویسنده به نقل از یک مقام آمریکایی آشنا با سیاست خاورمیانهای دولت، گفت: «روبیو پیچیدگی اوضاع را درک میکند و درک خوبی از بازیگران درگیر دارد.» برخی از اعضای مجلس نمایندگان ایالات متحده و مقامات سابق آمریکایی معتقدند که باید به سعودیها در حملات هوایی علیه حوثیها کمک شود، حداقل برای تضعیف قابلیتهای این شبهنظامیان.
در مقابل، افراد دیگری که با منطقه آشنا هستند هشدار میدهند که اعزام نیروهای زمینی ایالات متحده ممکن است برای متوقف کردن این گروه کافی نباشد.
این مجله خاطرنشان کرد که حوثیها در سالهای اخیر به یک نیروی نظامی قدرتمند تبدیل شدهاند. آنها بیشتر سلاحهای خود را خودشان تولید میکنند، سلاحهای وارداتی از ایران را ارتقا میدهند و حتی گزارشهایی وجود دارد مبنی بر اینکه آنها هوش مصنوعی را در زرادخانه خود ادغام میکنند.
این مجله به نقل از یک مقام غربی که اوضاع یمن را زیر نظر دارد، نوشت: «آنها در استفاده از این سلاحهای متعارف پیشرفته مهارت دارند. آنها موشکها را میگیرند و سعی میکنند وزن آنها را کاهش دهند تا بردشان افزایش یابد و آزمایشهای متعددی روی سیستمهای هدایت انجام دادهاند.» این مقام افزود: «اگر ایران چیز جدیدی ارائه ندهد، به حوثیها آسیب خواهد رساند، اما آنها بر آن غلبه خواهند کرد.»
آوریل آلی، یکی از مقامات سابق سازمان ملل که با حوثیها دیدار کرده بود، پیشبینی کرد که بلندپروازیهای آنها در سالهای آینده افزایش خواهد یافت و افزود: «بسیاری از رهبران آنها جوان هستند و در جنگهای مختلف شرکت کردهاند و شخصاً در این دوره شرایط سختی را پشت سر گذاشتهاند که از آن بیرون آمده و به موفقیت دست یافتهاند، بنابراین آنها تلاش میکنند از فرصتهای موجود استفاده کنند.»
رویکرد دولتهای پیشین آمریکا و تحولات میدانی
باراک اوباما و جو بایدن، رؤسایجمهور سابق، برای مقابله با حوثیها بدون درگیر شدن در یک درگیری تمامعیار، تلاش زیادی کردند. بنابراین، ترامپ ممکن است در این زمینه از پیشینیان دموکرات خود پیروی کند.
اوباما تنها یک حمله هوایی را مجاز دانست و آن را به عنوان پاسخی به حملات حوثیها به کشتیهای آمریکایی توجیه کرد و دولت او به طرق دیگر از سعودیها حمایت کرد. از سوی دیگر، بایدن پس از تشدید حملات حوثیها در اوج جنگ غزه، با این ادعا که آنها علیه منافع اسرائیل در منطقه اقدام میکنند، مجوز یک سری حملات هوایی را صادر کرد. با این حال، بایدن همچنین حمایت نظامی ایالات متحده از تلاشهای جنگی عربستان سعودی را کاهش داد و ریاض را تحت فشار قرار داد تا تا سال ۲۰۲۲ با حوثیها به آتشبس برسد.
حسین البخیتی، روزنامهنگار یمنی که از حوثیها حمایت میکند، میگوید که عربستان سعودی آتشبس ۲۰۲۲ را تضعیف کرد، بهویژه با امتناع از لغو محاصره. حوثیها ادعا میکنند که در ماه ژوئیه، سعودیها فرودگاه صنعا را در حالی که یک هواپیمای ایرانی در حال فرود بود، بمباران کردند و این باعث حمله تلافیجویانهای شد که منجر به فروپاشی آتشبس شد. البخیتی عربستان سعودی را مسئول تلفات یمنیها میداند و میگوید: «این موضوع مربوط به جان یمنیها است و این مسخره است که میبینیم جامعه بینالمللی و سعودیها از افزایش قیمت نفت و کشتیرانی شکایت دارند. یمنیها چطور؟»
اما البخیتی انکار نکرد که حمله حوثیها به سعودیها تا حدودی فرصتطلبانه بود، زیرا در زمانی رخ داد که پادشاهی برای جذب شوک اقتصادی جنگ ایران تلاش میکرد و گفت: «سوءاستفاده از ضعف دشمن اشتباه نیست، و دشمن ما عربستان سعودی است.»
رویترز روز جمعه گزارش داد که سعودیها در حال برنامهریزی برای حمله جدیدی علیه حوثیها در هفتههای آینده هستند. ترامپ ممکن است بخواهد تا حد امکان از درگیری عربستان و حوثیها دور بماند. با این حال، اگر حوثیها جسورتر شوند و نه تنها تنگه بابالمندب، بلکه سایر مناطق منطقه را نیز تهدید کنند، این امر میتواند دشوارتر شود. اگر ترامپ میخواهد از باز کردن جبهه دیگری جلوگیری کند، جای تعجب است که او تلاش دیپلماتیک کمی برای حل این درگیری انجام داده است.
او هنوز نماینده ویژه آمریکا را برای پیگیری درگیری عربستان و حوثیها تعیین نکرده است.
لندرکینگ که پیشتر این سمت را بر عهده داشت، به میانجیگری برای آتشبس ۲۰۲۲ کمک کرد. در حال حاضر هیچ سفیری از سوی ایالات متحده در یمن یا عربستان سعودی وجود ندارد. مذاکرهکنندگان مورد علاقه ترامپ، مانند استیو ویتکاف و جارد کوشنر، درگیر درگیریها در ایران، غزه و اوکراین هستند. عمانیها که اغلب به عنوان میانجی عمل میکنند، در حال حاضر روابط خوبی با ایالات متحده ندارند.
حوثیها یک شاخه دیپلماتیک دارند که با نهادهای خارجی که اغلب در عمان مستقر هستند، تعامل میکند. مقامات بینالمللی سابق که با مذاکرهکنندگان حوثیها تعامل داشتهاند، میگویند که آنها میتوانند حداقل در کوتاهمدت، خوشبرخورد، جذاب و عملگرا باشند. اما این بدان معنا نیست که دیپلماسی با حوثیها آسان خواهد بود.
رهبری آنها در یمن مستقر است، جایی که مارتین گریفیتس، فرستاده ویژه سابق سازمان ملل در یمن، یکی از معدود خارجیهایی است که مستقیماً با عبدالملک الحوثی، رهبر حوثیها، تعامل داشته است. با این حال، این جلسات از طریق ویدئوکنفرانس در مکانهای امن برگزار شده است.
گریفیتس گفت، در نهایت، حتی اگر مذاکرهکنندگان آمریکایی یا دیگر کشورها روابط خوبی با نمایندگان این جنبش داشته باشند، حوثیها همچنان فاصلهای را حفظ میکنند که درک انگیزههای واقعی آنها را دشوار میکند. او افزود: «من دریافتم که در پیگیری حقایق، که همه ما – من و شما – در تمام این سالهای طولانی انجام دادهایم، این حقایق مبهم بودهاند.»
پایان گزارش/